ناشر فصلنامه مطالعات توسعه پایدار شهری و منطقه ای 2783-0764 مقالات آماده انتشار 2026 02 20 Assessing the ecotourism potential of natural areas of the Shtebin tourist village in East Azerbaijan province توان سنجی قابلیت‌های اکوتوریستی مناطق طبیعی دهکده‌ گردشگری اوشتبین در استان آذربایجان شرقی 222002 FA منصور رحمتی دانشیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری و روستایی، دانشگاه محقق اردبیلی، دانشکده علوم اجتماعی،گروه جغرافیا (اردبیل، ایران 0000-0002-4413-5789 وحیده رجب پور دانشجوی کارشناسی دانشگاه محقق اردبیلی، دانشکده علوم اجتماعی،گروه جغرافیا (اردبیل، ایران) بهروز نظافت تکله دانشجوی دکتری گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران 0000-0003-3171-1772 Journal Article 2025 02 04 Background and Objective: Geotourism is a type of sustainable tourism that emphasizes education and protection of geological and geomorphological attractions in addition to them. Geotourism is one of the important aspects of ecotourism with a responsible and conservation-oriented approach; which emphasizes popularizing earth sciences and the cultural, social, and economic development of the local community. The purpose of this study is to assess the ecotourism potential of natural areas of the tourist village Shtibin is in East Azerbaijan Province.<br />Methodology: The method of this research is the use of two quantitative models: Kobalikva and Feulet. Kobalikva's method, which emphasizes scientific, educational, economic, conservation and cultural criteria, and Feulet's model, which examines geotourism areas based on four criteria: origin of formation, geographical distribution, tourism and accessibility, was also used.<br />Results and findings: The results showed that based on the evaluation of the Kobalikva model, the Aras tourist region, with the highest score of 4.5, has a high potential among the studied areas. The results also showed that terraced houses, with a total score of 2.5, have the least development among the studied areas. The results of the national park model showed that among the studied areas, Arasbaran forests have the highest score of 10.25. Therefore, it is concluded that, based on the aforementioned models, the Aras and Arasbaran forests have a high potential for tourism development in East Azerbaijan Province. Finally, it is suggested that artificial intelligence tools be used in future studies to assess the ecotourism potential of the regions. زمینه و هدف: ژئوتوریسم یکی از انواع گردشگری پایدار است که علاوه‌بر از جاذبه‌های زمین‌شناختی و ژئومورفولوژیکی، برآموزش و حفاظت از آنان نیز تاکید دارد. ژئوتوریسم یکی از گویه‌های مهم اکوتوریسم با رویکردی مسئولانه و حفاظت محور است؛ که بر مردمی کردن علوم زمین و توسعه فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی جامعه بومی تاکید می‌کند. هدف از این پژوهش، توان سنجی قابلیت‌های اکوتوریستی مناطق طبیعی دهکده گردشگری اشتبین در استان آذربایجان شرقی می‌باشد.<br />روش‌شناسی: روش این پژوهش استفاده از دو مدل کمی کوبالیکوا و فیولت است. روش کوبالیکوا که بیش‌تر بر معیارهای علمی، آموزشی، اقتصادی، حفاظتی و فرهنگی تاکید دارد و هم‌چنین از مدل فیولت که مناطق ژئوتوریستی را بر اساس چهار معیار منشا شکل گیری، پراکندگی جغرافیایی، گردشگری و وضعیت دسترسی مورد بررسی قرار می‌دهد استفاده شد.<br />نتایج و یافته‌ها: نتایج حاصله نشان داد که براساس ارزیابی مدل کوبالیکوا منطقه توریستی ارس با کسب بیش‌ترین امتیاز با مقدار عددی 5/4 دارای پتانسیل بالایی در بین مناطق مورد مطالعه به خود اختصاص داده‌است. هم‌چنین نتایج نشان داد که خانه‌های پلکانی با مجموع امتیاز5/2 کمترین توسعه یافتگی را در بین مناطق مورد مطالعه دارد. نتایج حاصل از مدل پارک ملی نشان داد که در بین مناطق مورد مطالعه جنگل‌های ارسباران با مقدار25/10بیشترین امتیاز را به خود اختصاص داده‌است. بنابراین نتیجه‌گیربی می‌گردد براساس مدل‌های مذکور مناطق ارس و جنگل‌های ارسباران پتانسیل بالایی را جهت توسعه‌ی توریسم در استان آذربایجان شرقی به خود اختصاص داده‌اند. در نهایت پیشنهاد می‌گردد در مطالعات آتی برای توان‌سنجی اکوتوریستی مناطق از ابزارآلات هوش مصنوعی جهت ارزیابی استفاده گردد.