Geotourism and geomorphological potential assessment of protected areas in Meshkinshahr Township using quantitative models

Esfandyari Darabad, Fariba; Nezafat Takle, Behrouz

Geotourism and geomorphological potential assessment of protected areas in Meshkinshahr Township using quantitative models

Document Type : Extract article from research project

Authors

Fariba Esfandyari Darabad ¹

Behrouz Nezafat takle ²

¹ Professor of Geomorphology, Department of Natural Geography, Faculty of Social Sciences, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran.

² Ph.D Candidate of Geomorphology, Faculty of Social Sciences, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran.

Abstract

Background and Objective: Geotourism is a form of tourism that contributes to the growth and geographical sustainability of the region, its environment, culture, historical and aesthetic heritage, and also improves the lives of its residents. Geotourism is a new movement towards rural development. The aim of this research is to assess the geotourism and geomorphological potential of protected areas in Meshkinshahr Township using quantitative models.
Methodology: The research method in this study is based on the Serrano-Gonzalez-Truba and Kobalicova models. The Serrano-Gonzalez-Truba model is suitable for evaluating geosites located in protected areas. Geosites are evaluated in this method based on three main criteria that help to evaluate scientific and management values and are considered a suitable method for the study area.
Findings and Conclusion: The results of the evaluation of the Serrano-Gonzalez-Truba model showed that the Shirvan Daresi protected area ranked first with the maximum score in terms of diversity of geomorphological and geological forms. Also, with the highest score in terms of accessibility and landscape diversity, it has a high potential for field studies and tourist attraction compared to other study areas. According to the results obtained in the second place, the Gandomin region with a score of 8.5 has suitable protected areas for field research and tourism attraction. Therefore, based on the validation of the model criteria, it can be concluded that the Shirvan Daresi protected area in Meshkinshahr with the highest score has a great potential for development. Finally, it is suggested that future studies should also use human impact sub-criteria to evaluate protected areas.

Keywords

Capability

Geotourism

Serrano method

Meshkinshahr Township

Subjects

Physical geogeaphy

ابراهیم پور، ح. نعمتی، و. نظافت تکله، ب. 1401. بررسی توانمندی‌های ژئوتوریستی استان اردبیل با استفاده از مدل کوبالیکوا و مدل فیولت (مطالعه موردی: نیر، نمین، سرعین)، جغرافیا و روابط انسانی، دوره 5، شماره3، صص 161-144.

ابراهیمی، ع. مختاری، د. روستایی، ش. 1402. بررسی توانمندی مناطق مستعد توسعه ژئوتوریسم و ارائه الگوهای بهینه بازدید از ژئوسایت‌ها در شهرستان کامیاران، جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی، دوره 33، شماره 3، صص 102-87.

اسفندیاری درآباد، ف، فاتحی، ف، نظافت تکله، ب، قهرمانی، طاها. (1403). 12.پتانسیل‌سنجی ظرفیت‌های ژئوتوریستی و مدیریت آن در استان خوزستان براساس روش‌های کمّی (مطالعه موردی: مناطق ژئوتوریستی شهرستان اندیمشک). فصلنامه مطالعات توسعه پایدار شهری و منطقه ای، 5(3)، 184-204.

ایلدرمی، ع، شایسته، ک، فاضلی، ل. (1395). بررسی پتانسیلهای گردشگری ژئومورفوسایتهای دامنه شمالی الوند همدان با استفاده از روش فاسولاس و رینارد. فصلنامه علمی پژوهشی فضای جغرافیایی، جلد 18. صص 221-240.

آقائی پور، ی. رامشت، م ح. 1399. تحلیل ادبیات ژئوتوریسم در ایران، پژوهش‌های ژئومورفولوژی کمّی، سال 9، شماره 1، صص 51-42.

تهمک، ر. یمانی، م. مقصودی، م. 1401. پتانسیل‌سنجی توسعه ژئوتوریسم در مناطق پیرامونی شهرهای مناطق خشک (مطالعه موردی: ‏شهر جدید ‏ایوانکی)، پژوهش‌های جغرافیای انسانی،‌ دوره 54، شماره 2، صص 767-753.

جعفری، ح، طاهرخانی، م، رضایی، خ. (1399). ارزیابی ژئوتوریسم حوضه آبریز قزل‌اوزن براساس روش فاسیلاس. نشریه پژوهشات کاربردی علوم جغرافیا، سال 20. شماره 59. صص 59-79.

حجازی، س ا، حیدری، س ع، رسولی، ع، ایمان زاده، ط. (1402). ارزیابی ژئوتوریستی مناطق حفاظت‌شده با استفاده از روش‌های کمی، مطالعة ژئوسایت‌های منطقة حفاظت‌شدة میرآباد (جنوب غربی آذربایجان غربی). نشریه محیط زیست طبیعی، 76(ویژه نامه مناطق تحت حفاظت)، 163-176. Doi: 10.22059/jne.2023.360321.2556

حجه‌فروش‌نیا، ش. 1401. بررسی اهمیت اکوتوریسم، آگروتوریسم و ژئوتوریسم در توسعه صنعت گردشگری (منطقه مورد مطالعه: شهرستان سمیرم)، فصلنامه مطالعات جغرافیایی مناطق کوهستانی، دوره 3، شماره 2، صص 230-213.

رستگار، ا. دارابی، ح. 1401. ارزیابی کمّی پتانسیل‌های ژئوتوریستی شهرستان فیروزآباد: فرصتی برای توسعه پایدار منطقه‌ای، پژوهاش‌های ژئومورفولوژی کمّی، دوره 11، شماره 3، صص 143-120.

سلیمانی، خ. عامریون، م. سلیمانی، ز. 1401. آموزش برای توسعه گردشگری پایدار با تأکید بر آموزش مجازی، جغرافیا و روابط انسانی، دوره 5،شماره 3، صص 52-44.

صفاری، ا، گنجائیان، ح، فریدونی کردستانی، م، حیدری، ز. (1398)، بررسی توانمندی‌های ژئوتوریسمی با استفاده از روش‌های ارزیابی و پهنه‌بندی (مطالعه موردی: شهرستان های دیواندره و سقز)، مجله آمایش جغرافیایی فضا، دوره 9، شماره 31، صص 156-141.

ضیایی، م. عباسی کارجگان، د. کاظمیان، غ م. کروبی، م. 1395. شناسایی و تعیین ابعاد الگوی مدیریت گردشگری شهر تهران، اقتصاد و مدیریت شهری، دوره 4، شماره 13، صص 144-121.

عابدینی، م. همتی، ط. نظافت تکله، ب. خیاطی، آ. 1401. ارزیابی توانمندی توسعه گردشگری پایدار ژئومورفوسایت‌ها با استفاده از مدل کومانسکو و مدل پائوولووا (منطقه مورد مطالعه: مسیر توریستی سبلان تا گردنه حیران)، فصلنامه جغرافیایی فضای گردشگری، سال 11، شماره 44.

غضبانی، ر. امین‌بیدختی، ع ا. جعفری، ج. حقیقت، ح. 1399. عوامل مؤثر بر رقابتپذیری مقصد ژئوتوریسم، فصلنامه علمی مطالعات مدیریت گردشگری، دوره 15، شماره 49، صص 93-63.

مختاری، د. (1394)، اهمیت نقشه‌های زمین پیمایی در مدیریت مکان‌های ژئومورفیکی ایران، (مطالعه موردی: گردنه پیام)، نشریه علمی – پژوهشی جغرافیا و برنامه ریزی، سال 16 ،شماره 37، صص 172-151.

مختاری، داود. احمدی، مهدی. (1396). ارزیابی توان محیطی برای توسعه‌ی ژئوتوریسم در یک منطقه حفاظت شده مطالعه‌ی موردی: منطقه‌ی حفاظت شده مانشت، فصلنامه جغرافیا و توسعه، شماره 48. صص 113-132.

ملکی معصوم آباد، ل، نظافت تکله، بهروز. (1403). توان‌سنجی پتانسیل‌های ژئوتوریستی و ژئومورفولوژیکی روستاهای گردشگرپذیر شهرستان خلخال با استفاده از مدل‌های ژئوتوریستی (K.F.Z). جغرافیا و برنامه‌ریزی، ()، -. Doi: 10.22034/gp.2024.62249.3270

نصیری، ث. الهیاری، ف. 1401. عوامل بررسی مدیریت گردشگری و پیشگیری و مقابله با آتش‌سوزی در جنگل‌ها و مراتع، فصلنامه جغرافیایی فضای گردشگری، دوره 11، شماره 44، صص 144-135.

نظافت تکله، ب، نظامی‌وند چگینی، م، موسوی، س ن، دهقانی پ. (1404). تحلیل و ارزیابی رقابت‌پذیری پتانسیل‌های ژئوتوریستی و ژئومورفولوژیکی استان گیلان (مطالعه موردی: شهرستان ماسال، اولسبلنگاه، شاندرمن). فصلنامه مطالعات توسعه پایدار شهری و منطقه ای، 6(2)، 85-97.

هاشمی دیزج، ع، نظافت تکله، ب، عبیدی حمل آباد، س. (1403). توان‌سنجی پتانسیل‌های ژئوتوریستی و ژئومورفولوژیکی شهرستان پارس‌آباد در جهت توسعه اقتصادی. جغرافیا و برنامه‌ریزی، ()، -. Doi: 10.22034/gp.2024.59432.3210

Aydin, G. and Karamehmet, B. (2017), Factors affecting health tourism and international health-care facility choice, International Journal of Pharmaceutical and Healthcare Marketing, Vol.11 No. 1, pp.16-36.

Gray, M. 2011. Other nature: Geodiversity and geosystem services. Environmental Conservation, 38(3), PP: 271-274.

Hamoud, A. El Hadi, H. Tahiri, A. Chakiri, S. Mehdioui, S. Baghdad, B. El Maidani, A. Bejjaji, Z. Aoufa, M. 2021. Mauritanian geological resources: A lever for sustainable regional development via geotourism, International Journal of Geoheritage and Parks 9. PP: 415-429.

Kubalikova, L. Kirchner, K, 2016, Geosite and Geomorphosite Assessment as a Tool for Geoconservation and Geotourism Purposes: a Case Study from Vizovická vrchovina Highland (Eastern Part of the Czech Republic), Geoheritage, PP: 5-14.

Kumar Mahato, M. Chandra Jana, N. 2020. Exploring the potential for development of geotourism in Rarh Bengal, Eastern India using M-GAM, International Journal of Geoheritage and Parks 9. PP: 313-322.

Letunovska, N. Kwilinski, A. Kaminska, B. 2020. SCIENTIFIC RESEARCH IN THE HEALTH TOURISM MARKET: A SYSTEMATIC LITERATURE REVIEW, Health Economics and Management Review.

Li, Q. Ng, Y. Wu, R. 2022. Strategies and problems in geotourism interpretation: A comprehensive literature review of an interdisciplinary Chinese to English translation, International Journal of Geoheritage and Parks 10. PP: 27-46.

Louz, E. Rais, J. Barka, A. Nadem, S. Barakat, A. 2022. Geological heritage of the Taguelft syncline (M'Goun Geopark): Inventory, assessment, and promotion for geotourism development (Central High Atlas, Morocco), International Journal of Geoheritage and Parks 10. PP: 218-239.

Monavari, S.M. and Feraidoni, A. 2008. Kakarza regional talent identification for evaluation of ecological tourism with the help of GIS, the fourth national conference of environmental strategies and improve them, pp: 27- 31.

Nilashia, b., Sarminah. S, Abdul Manafd. A, Ahmadie. H, A. Rashidf. T,. (2019). Factors influencing medical tourism adoption in Malaysia: A DEMATELFuzzy TOPSIS approach, Computers & Industrial Engineering 137, 53-67.

Serrano, E., Gonzalez Trueba, J.J., 2005. Assessment of geomorphosites in natural protected areas: the Picos de Europa National Park (Spain). Géomorphologie. Relief, processus, environnement. PP: 197- 208.

Xiang, Ch. Xiao Qin, J. Yin, L. 2020. Study on the rural ecotourism resource evaluation system, Environmental Technology & Innovation 20. PP: 101-131