9.بررسی تاثیر نورپردازی در جذابیت منظر شبانه پارک های شهری از دیدگاه شهروندان

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 گروه برنامه ریزی شهری و روستایی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 گروه مهندسی فضای سبز، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

چکیده
زمینه و هدف: مناظر و فضاهای سبز شهری به ویژه پارک های شهری از مهم ترین فضاهای شهری محسوب می شوند، به جهت اهمیت استمرار فعالیت در پارک های شهری به هنگام شب باید موانع موجود در فرآیند مذکور مورد شناسایی قرار گیرد بر همین اساس هدف از تحقیق حاضر بررسی تاثیر نورپردازی در جذابیت منظر شبانه پارک های شهری می باشد.
روش بررسی: برای به دست آوردن داده های مورد نیاز از منابع کتابخانه ای معتبر، مشاهده، پرسشنامه و مصاحبه نیمه ساختار یافته استفاده شده است که پرسشنامه از ۴ شاخص و ۲۱ مولفه تشکیل شده و ۳۱۵ نفر در بخش پرسشنامه شرکت نمودند. سوالات مصاحبه نیمه ساختار یافته نیز برگرفته از ۴ شاخص موجود در پرسشنامه بوده است که در قالب چهار سوال مطرح گردید و ۲۷ نفر در این بخش شرکت نمودند. برای تحلیل داده های به دست آمده از پرسشنامه و مصاحبه نیمه ساختار یافته به ترتیب از میانگین امتیازی و روش تحلیل ساختاری استفاده گردید و در بخش ترکیب داده های کمی و کیفی از روش تحقیق ترکیبی بهم تنیده بهره برده شد.
یافته ها و نتیجه گیری: نتایج نشان داد نورپردازی در ورودی ها و پیاده رو ها در جهت زیبایی، خوانایی، امنیت و سرزندگی این اماکن نقش مهمی را ایفا می نمایند. به طور کلی می توان بیان نمود که نورپردازی مناسب به پارک های شهری در شب زیبایی می بخشد، امنیت و ایمنی را افزایش می دهد، خوانایی پارک های شهری را بالا می برد و زیست پذیری شهرها در طی شبانه روز را سبب می گردد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Investigating the effect of lighting on the attractiveness of the night landscape of urban parks from the perspective of citizens

نویسندگان English

Davood Vafadari Komarolya 1
Azimeh Ramezani 2
1 Department of Urban and Rural Planning, Faculty of Social Sciences, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran
2 Department of Landscape Engineering, Faculty of Agriculture and Natural Resources, University of Tehran, Karaj, Iran
چکیده English

Background and Objective: Landscapes and urban green spaces, especially urban parks, are considered to be one of the most important urban spaces, due to the importance of the continuity of activity in urban parks at night, the obstacles in the mentioned process should be identified. Lighting is the attraction of the night landscape of city parks.
Methodology: To obtain the required data from reliable library sources, observation, questionnaire and semi-structured interview, the questionnaire consists of 4 indicators and 21 components. 315 people participated in the questionnaire section. The semi-structured interview questions were also taken from the 4 indicators in the questionnaire, which were asked in the form of four questions, and 27 people participated in this section. To analyze the data obtained from the questionnaire and the semi-structured interview, respectively, the mean score and the structural analysis method were used, and in the section of combining quantitative and qualitative data, the combined research method was used.
Findings and Conclusion: The results showed that lighting in the entrances and sidewalks of urban parks play an important role in the direction of beauty, readability, security, safety and vitality of these places. In general, it can be said that proper lighting adds beauty to city parks at night, increases security and safety, increases the legibility of city parks, and makes cities livable during the day and night, which in It brings the ultimate dynamic night scene in cities.

کلیدواژه‌ها English

lighting
urban green space
urban landscape
urban open spaces
-اعتمادی فر، سید احسان. (1387). نقش روشنایی شهری و طراحی نورپردازی در امنیت شهر تهران (با تأکید بر اصول صحیح نورپردازی در مناظر شهری)، دومین همایش جامعه ایمن شهر تهران.
-امانپور، سعید. آلبوبالدی، ابتسام. داری پور، نادیا. (1398). بررسی وضعیت نورپردازی و روشنایی پارک های شهری ( نمونه موردی : منطقه 4 اهواز ) با استفاده از مدل SWOT، فصلنامه جغرافیا و برنامه ریزی شهری چشم انداز زاگرس، 40(11)، 28-7.
-بمانیان، محمدرضا. رفیعیان، مجتبی. ضابطیان، الهام. (1388). سنجش عوامل موثر بر ارتقای امنیت زنان در محیط های شهری (مورد: محدوده اطراف پارک شهر - تهران)، زن در توسعه و سیاست (پژوهش زنان)، 7(3)، 67-49.
-بهزادفر، مصطفی. جلیلی صدرآباد، سمیه. جلیلی صدرآباد، سمانه. (1393). نورپردازی عرصه های همگانی شهری و حضورپذیری زنان(مطالعه موردی: پارک ساعی تهران). معماری و شهرسازی آرمان شهر، 7(اولین ویژه نامه نورپردازی)، 93-100.
-پاکزاد، جهانشاه. سوری، الهام. (1390). نورپردازی شهری و روش های آن، آرمان شهر، 6، 13-20.
-پروانه، زیویار. (1394). ابعاد ذهنی استفاده از نورپردازی در بهبود فضای شهری کلانشهر تهران. 13(44)، 183-199.
-پورفتح اله، مائد. وفایی، فاطمه. (1400). ارتقا عوامل انسانی مبتنی بر نظریه تجدید توجه در مدیریت منظر شبانه. مطالعات جامع در مدیریت شهری، 2(7)، 1-8.
-جلیلیان، نفیسه. حاجی غلام سریزدی، علی. میره‌ای، محمد. (۱۴۰۳). تحلیلی بر عوامل و مولفه های منظر شهرهای اسلامی با تاکید بر بازار قدیم. فصلنامه مطالعات توسعه پایدار شهری و منطقه ای، ۵(۲)، ۹۰-۶۶.
-جلیلی صدرآباد، سمانه. بهزادفر، مصطفی. یزدان نیاز، امیرحسن. (1394). نقش نورپردازی در حضورپذیری کودکان در پارک های شهری؛ نمونه موردی: زمین بازی کودکان پارک فدک تهران. معماری و شهرسازی آرمان شهر، 8(دومین ویژه نامه نورپردازی)، 133-141.
-زارع، ساناز. هدفی، فرزانه. (1396). بررسی کیفیت بصری از منظر نورپردازی در جداره های محدوده منطقه 1 تبریز. نشریه علمی پژوهش در مهندسی عمران و معماری ایران، 2(5)، 76-90.
-سجادزاده، حسن. بهادر، عادل. (1401). ارزیابی اولویت‏ های کیفیت محیطی حیات شبانه در فضای شهری از منظر کاربران (نمونة موردی: فضاهای شهری در شهر همدان). پژوهشهای جغرافیای انسانی، 54(2)، 713-733.
-صادقی بخش، علیرضا. استعلاجی، علیرضا. سرور، رحیم. (1399). عوامل موثر در تحقق پذیری حیات شبانه در برنامه ریزی توسعه پایدار شهری از منظر مخاطبان تهران و حوزه نفوذ، 3(47)، 63-91.
-صدر ثقه الاسلامی، ساناز. فرمهینی فراهانی، رضا. (۱۴۰۲). پیشنهاد و ضرورت به کارگیری زیست شبانه در بافت های تاریخی (نمونه موردی ارگ تهران)، مرمت و معماری ایران، ۱۳(۳۶)، ۶۶-۵۵.
-عادلوند، پدیده. (1397). تحولات نورپردازی شهری؛ از تأمین روشنایی تا خلق متن هنری. منظر، 10(42)، 27-37.
-علوی طبری، هدا. (1395). اهداف و عوامل موثر در نورپردازی منظر شهری. نشریه تخصصی هنرهای کاربردی، 05(هشتم)، 59-71.
غلامحسنی، رحیم. کلانتری، محسن. احمدی، فرزانه. (1392). تأثیر گذاری نورپردازی در امنیت شهری و توسعه گردشگری (مورد مطالعه: کلانشهر شیراز). فصلنامه علمی برنامه ریزی منطقه ای، 3(شماره 9)، 67-75.
 
-کلانتری، محسن. غلامحسینی، رحیم. زده ولی خواجه، شاهرخ. (1388). بررسی نقش نورپردازی در ایمنی و توسعه ی فضاهای شهری با استفاده از مدل VIKOR) و TOPSIS ) مورد مطالعه: پارک های ناحیه ای در تبریز). اندیشه جغرافیا، 3(5)، 28-48.
-لطفی پور سیاهکلرودی، مرتضی. حمزه، نرگس. نایبیه، الناز السادات. (1401). بررسی تاثیر عنصر رنگ بر کیفیت منظر شهری در نواحی مرکزی ایران با تکیه بر دیدگاه کاربران محیط (مورد واکاوی: محورهای مسجد حکیم و محمدباقر صدر شهر اصفهان)، دو فصلنامه فضای زیست، 1(2)، 134-113.
-محمودپور، ئه سرین. عبدی دانش پور، زهره. (1401). بررسی اثرات همه جاگیری (پاندمی) بیماری کووید 19 بر میزان استفاده افراد ساکن در شهر تهران از فضاهای سبز و بوستان های عمومی: به کارگیری نتیجه بررسی در برنامه ریزی شهری، معماری و شهرسازی، 14(36)، 96-75.
-منصوری، سید امیر. (۱۳۸۹). چیستی منظر شهری. منظر، ۲(۹)، ۳۳-۳۰.
-نصری، کیان. حبیب، فرح. انصاری، مجتبی. لقایی، حسنعلی. (1390). تکنیک های نورپردازی در طراحی منظر، انسان و محیط زیست، 27(9)، 82-73.
-نظم فر، حسین. وفاداری کمارعلیا، داود. (1403). بررسی تاثیر فضاهای سبز شهری بر سلامت روان شهروندان در دوران پساکرونا. مطالعات علوم محیط زیست، 9(1)، 7808-7824.
-وفاداری کمارعلیا، داود. کافی، محسن. خان سفید، مهدی. (1402). بررسی عوامل بازدارنده افراد جامعه از حضور در پارک‌های شهری در دوران پاندمی کووید۱۹. علوم باغبانی، 37(1)، 231-243.
-یزدخواستی، نیلوفر. احمدی، فرشته. (1393). ارتقای کیفی لبه های شهری با تاکید بر نورپردازی (مطالعه موردی مادی فرشادی اصفهان)، دومین همایش بین المللی روشنایی و نورپردازی ایران ،تهران.
-Bolitzer, B., Netusil, N. (2000). The impact of open spaces on property values in Portland, Oregon, Journal of Environmental Management, 59(3), 185-193.
 
-Cetin, M. (2017). Using GIS analysis to assess urban green space in terms of accessibility : case study in Kutahya, Int. J. Sustain. Dev. World Ecol., 22 (5), 420-424.
 
-Chiesura, A. (2004). The role of urban parks for the sustainable city, Landscape and Urban Planning, 68(1), 129-138.
 
-Haase, D., Larondelle, N., Andersson, E., Artmann, M., Borgstrom, ¨ S., Breuste, J., Gomez-Baggethun, E., Gren, Å., Hamstead, Z., Hansen, R., Kabisch, N., Kremer, P., Langemeyer, J., Rall, E.L., McPhearson, T., Pauleit, S., Qureshi, S., Schwarz, N., Voigt, A., Wurster, D., Elmqvist, T. (2014). A quantitative review of urban ecosystem service assessments: Concepts, models, and implementation. Ambio 43, 413–433.
 
-Jennings, V., Bamkole, O. (2019). The relationship between social cohesion and urban green space: an avenue for health promotion. Int. J. Environ. Res. Public Health 16 (3), 452.
 
-Kefale, A., Fetene, A., Desta, H. (2023). Users' preferences and perceptions towards urban green spaces in rapidly urbanized cities: The case of Debre Berhan and Debre Markos, Ethiopia, Heliyon, 9(4), 15262.
 
-Kothencz, G., Kolcsár, R., Cabrera-Barona, P., Szilassi. P. (2017). Urban green space perception and its contribution to well-being, Int. J. Environ. Res. Publ. Health, 14(7).
 
-Lin, Z., Jiao, W., Liu, H., Long, T., Liu, Y., Wei, Sh., He, G., Portnov, B., Trop, T., Liu, M., Li, X., Wen, Ch. (2023). Modelling the Public Perception of Urban Public Space Lighting Based on SDGSAT-1 Glimmer Imagery: A Case Study in Beijing, China, Sustainable Cities and Society, 88, 104272.
 
-Masullo, M., Cioffi, F., Li, J., Maffei, L., Ciampi, G., Sibilio, S., Scorpio, M. (2023). Urban Park Lighting Quality Perception: An Immersive Virtual Reality Experiment. Sustainability, 15(3), 2069.
 
-Mensah, C.A., Andres, L., Perera, U., Roji. A. (2016). Enhancing quality of life through the lens of green spaces: a systematic review approach, Int. J. Wellbeing, 6 (1), 142-163.
 
-Reyes-Riveros, R.,  Altamirano, A., De la Barrera, F., Rozas-Vasquez, D., Vieli, L., Meli, P. (2021). Linking public urban green spaces and human well-being: A systematic review. Urban For. Urban Green. 61, 127105.
 
-Saeed, A.A.,  Mullahwaish. L.T. (2020). Effect of green areas density on real estate price in Ramadi city, Int. J. Des. Nat. Ecodyn, 15 (2), 253-259.
 
-Taylor, L., Hochuli, D.F. (2015). Creating better cities: how biodiversity and ecosystem functioning enhance urban residents’ wellbeing. Urban Ecosyst. 18 (3), 747–762.
 
-Tibesigwa, B., Ntuli, H., Lokina, R. (2020). Valuing recreational ecosystem services in developing cities: The case of urban parks in Dar es Salaam, Tanzania, Cities, 106, 102853.
 
-Wolch, J.R.,  Byrne, J., Newell. J.P. (2014). Urban green space, public health, and environmental justice: the challenge of making cities ‘just green enough, Landscape and urban Planning, 12, 234-244.
 
-Yigitcanlar, T., Kamruzzaman, M., Teimouri, R., Degirmenci, K., Aghnaei Alanjagh, F. (2020). Association between park visits and mental health in a developing country context: The case of Tabriz, Iran, Landscape and Urban Planning, 199, 103805.
-Zheng, Q., Zhao, X., Jin. M. (2019). Spatial accessibility of urban green space based on multiple research scales (A case study of Futian district), Shenzhen, 28 (107), 995-1006.

  • تاریخ دریافت 24 مهر 1403
  • تاریخ بازنگری 29 آبان 1403
  • تاریخ پذیرش 17 آذر 1403
  • تاریخ اولین انتشار 17 دی 1403
  • تاریخ انتشار 01 خرداد 1404