18.مکانیابی پارکینگ طبقاتی عمومی در شهر ایذه با استفاده از روش AHP و ماتریس SWOT

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشگاه صنعتی جندی شاپور دزفول، ایران

2 دانشیار گروه شهرسازی، دانشگاه صنعتی جندی شاپور دزفول، ایران

چکیده
زمینه و هدف: رشد سریع شهرنشینی و افزایش تعداد وسایل نقلیه در مناطق شهری منجر به افزایش مشکلاتی همچون ترافیک، کمبود فضای پارک و کاهش کیفیت زندگی شده است. شهر ایذه، به دلیل تمرکز مراکز تجاری و خدماتی در هسته مرکزی و محدودیت‌های معابر، با مشکل جدی کمبود پارکینگ مواجه است. این پژوهش، مکان‌یابی بهینه پارکینگ‌های طبقاتی عمومی در ایذه به منظور کاهش مشکلات ترافیکی و بهینه‌سازی فضاهای پارک شهری است.
 روش­شناسی: این پژوهش از رویکرد توصیفی-تحلیلی بهره می برد و داده ها از طریق مطالعات میدانی، بررسی اسناد و نظرات کارشناسان جمع آوری شده اند. برای اولویت بندی معیارهای مکانیابی، از روش فرایند تحلیل سلسله مراتبی (AHP) و برای تحلیل شرایط محیطی، از ماتریس SWOT استفاده شده است. معیارهای بررسی شده شامل تراکم جمعیت، میزان ترافیک، دسترسی پذیری، فاصله از مراکز تجاری، مساحت، امکان اجرای عملیات عمرانی و هزینه زمین بوده اند. تحلیل داده ها بر اساس مقایسات زوجی صورت گرفته و وزن هر معیار مشخص شده است.
نتایج و یافته‌ها: نتایج نشان می دهد که هسته مرکزی شهر ایذه، به دلیل تمرکز بالای کاربری های تجاری و اداری، بیشترین نیاز را به پارکینگ طبقاتی دارد. تحلیل AHP نشان داد که معیارهای تراکم جمعیت و میزان ترافیک بالاترین وزن را در مکانیابی پارکینگ دارند، درحالی‌که هزینه زمین و محدودیت های فیزیکی به‌عنوان چالش های اصلی شناسایی شدند. از سوی دیگر، تحلیل SWOT مشخص کرد که بهترین راهبرد برای حل مشکل کمبود پارکینگ، استراتژی تهاجمی (SO) است که بر استفاده از فرصت های موجود و بهره گیری از نقاط قوت تأکید دارد. بر اساس یافته های پژوهش، پیشنهاد می شود که برای کاهش چالش های اجرایی و افزایش کارایی، از سرمایه گذاری بخش خصوصی استفاده شود. همچنین، مکانیابی پارکینگ باید به گونه‌ای انجام شود که نه تنها به تقاضای بالای پارکینگ پاسخ دهد، بلکه چالش های اجرایی و اقتصادی نیز به حداقل برسد. این مدل قابلیت تعمیم به سایر شهرهایی که با مشکلات مشابه در حوزه پارکینگ شهری مواجه هستند را دارد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Site Selection of Public Multi-Story Parking in Izeh Using the AHP Method and SWOT Matrix

نویسندگان English

Ehsan Keyshams Ardouti 1
Elias Mavedat 2
1 Master's student in Urban Planning, Jundi Shapur University of Technology Dezful, Dezful, Iran.
2 Associate Professor, Department of Urban Planning, Jundi-Shapur University of Technology, Dezful, Iran.
چکیده English

Background and Objective: The rapid growth of urbanization and the increasing number of vehicles in cities have led to serious issues such as traffic congestion, parking shortages, and a decline in quality of life. Izeh, due to the concentration of commercial and service centers in its central core and the limitations of urban streets, faces a severe parking shortage. This study aims to determine the optimal locations for multi-story public parking facilities in Izeh to alleviate traffic problems and optimize urban parking spaces.
Methodology: This research follows a descriptive-analytical approach, utilizing field studies, document analysis, and expert opinions for data collection. The Analytical Hierarchy Process (AHP) was employed to prioritize location criteria, while the SWOT matrix was used to assess environmental conditions. The key evaluation criteria included population density, traffic volume, accessibility, proximity to commercial centers, available land area, feasibility of construction, and land cost.
Results and findings: The results indicate that the central core of Izeh, due to its high concentration of commercial and administrative activities, has the greatest demand for multi-story parking facilities. The most influential factors in site selection were population density and traffic volume, whereas land cost and physical constraints posed major challenges. Based on the SWOT analysis, the aggressive (SO) strategy was identified as the most effective approach, leveraging available opportunities and strengths to optimize parking facility implementation. The study suggests that private sector investment should be encouraged to overcome execution challenges and enhance project efficiency. Additionally, this model can be applied to other cities facing similar urban parking challenges.

کلیدواژه‌ها English

Multi-Story parking location
AHP
SWOT
Traffic
Izeh City
آزادخانی، پ، و حیدربیگی، ق. (1397)، تحلیل و مکانیابی پهنه های مناسب احداث پارکینگهای عمومی در شهر ایلام، پژوهش های جغرافیای برنامه ریزی شهری، شماره 3، دوره 6، 630. https://jurbangeo.ut.ac.ir/article_70382.html
سرائی، م، و قانعی بافقی، ر. (1390)، ارزیابی و مکانیابی پارکینگهای عمومی در بافت مرکزی شهر یزد، چشم انداز جغرافیایی (مطالعات انسانی)، شماره 15، سال 6، 70. https://sanad.iau.ir/Journal/jshsp/Article/1032654
سلیمانی، ع، پریشان، م، و اعلی، م. (1392)، مکانیابی پارکینگ های طبقاتی برای CBD شهرهای میانه اندام با ابزار GIS (نمونه موردی: شهر مراغه)، فصل نامه جغرافیا و برنامه ریزی شهری چشم انداز زاگرس، شماره 20، سال 6، 118. https://journals.iau.ir/article_670837.html
شفیعی نیک آبادی، م، و هاشمی، ف. (1400)، مکانیابی پارکینگ های طبقاتی با تاکید بر مدیریت توسعه پایدار شهری، فصلنامه علمی جاده، شماره 109، دوره 4. https://road.bhrc.ac.ir/article_135400.html
عزت پناه، ب، شگوری، م، و مددی، ا. (1392)، مدل سازی مکانیابی پارکینگ های طبقاتی با استفاده از روش AHP و شاخص همپوشانی وزنی در محیط GIS (مظالعه موردی: منطقه دو اردبیل)، فصل نامه آمایش محیط، شماره 27، 3. https://journals.iau.ir/article_513226.html
کماسی، ح، قنبری، ی، و جمینی، د. (1391)، اولویت بندی و تحلیل راهبردی مکان بهینه احداث پارکینگ عمومی در شهرهای کوچک (مطالعه موردی: شهر سنقر)، جغرافیا و برنامه ریزی محیطی، شماره 3، سال 24، 179. https://gep.ui.ac.ir/article_18619.html
محمدی، ج، و پور قیومی، ح، (1391)، مکانیابی پارکینگهای عمومی شهر کازرون، جغرافیا (فصلنامه علمی ـ پژوهشی انجمن جغرافیای ایران)، شماره 34، سال دهم، 219. https://journals.tabrizu.ac.ir/article_426.html
محمدی، م، قنبری، ح، و نوبخت حقیقی، ش. (1394)، مکانیابی پارکینگهای طبقاتی در شهر رشت، دو فصلنامه علمی - پژوهشی پژوهشهای بوم شناسی شهری، شماره 1، سال هشتم، 44. https://grup.journals.pnu.ac.ir/article_3777.html
Arellano-Verdejo, J., Alonso-Pecina, F., Alba, E., & Guzmán-Arenas, A. (2019). Optimal allocation of public parking spots in a smart city: problem characterisation and first algorithms. Journal of Experimental & Theoretical Artificial Intelligence, 31, 575 - 597. http://dx.doi.org/10.1080/0952813X.2019.1591522
Samani, Z.N., Karimi, M., & Alesheikh, A.A. (2018). A Novel Approach to Site Selection: Collaborative Multi-Criteria Decision Making through Geo-Social Network (Case Study: Public Parking). ISPRS Int. J. Geo Inf., 7, 82. http://dx.doi.org/10.3390/ijgi7030082
Kazazi Darani, S. Akbari Eslami, A. Jabbari, M. Asefi, H. (2018). Parking lot site selection using a fuzzy AHP-TOPSIS framework in Tuyserkan, Iran.  Journal of Urban Planning and Development. https://ascelibrary.org/doi/abs/10.1061/%28ASCE%29UP.1943-5444.0000456

  • تاریخ دریافت 26 دی 1403
  • تاریخ بازنگری 19 بهمن 1403
  • تاریخ پذیرش 18 اسفند 1403
  • تاریخ اولین انتشار 19 اسفند 1403
  • تاریخ انتشار 01 آذر 1404