13.ارزیابی پیامدهای اکوتوریسم روستایی با تاکید بر روابط اقتصادی درون منطقه‌ای(مطالعه موردی: منطقه نمونه گردشگری ساردوئیه،شهرستان جیرفت)

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار برنامه ریزی شهری و منطقه ای،گروه علوم اجتماعی،دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.

2 کارشناس ارشد برنامه ریزی شهری، دانشکده معماری وشهرسازی، دانشگاه یزد، یزد،ایران.

3 دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی محیطی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.

چکیده
زمینه و هدف:گردشگری یکی از اصلی ترین راه های توسعه نواحی در تنوع بخشی به اقتصاد ملی و منطقه ای است و در بسیاری از کشورها، سرمایه گذاری در این صنعت و زیرساخت های مرتبط با آن جزء اولویت های اساسی به شمار می­­رود. هدف این پژوهش ارزیابی پیامدهای اکوتوریسم روستایی با تاکید بر روابط اقتصادی درون منطقه ای روستاهای بخش ساردوئیه می باشد.
روش‌شناسی: روش تحقیق به صورت توصیفی- تحلیلی و پیمایشی انجام گرفته است، به طوری که که بعد از انجام مطالعات کتابخانه ای و اسنادی، مطابق با موضوع و بررسی پیشینه و ادبیات تحقیق،  یافته ها را از دو جنبه ی ارزیابی پیامدهای اکوتوریسم و بررسی روابط اقتصادی از طریق پرسشنامه  و متشکل از دو گروه افراد بومی به تعداد 90 نفر و افراد کارشناس به تعداد 10 نفر با نرم افزار SPSS22موردتحلیل قرار گرفتند. گروه اول شامل: روستاییان (ساکنین محلی) برای تعیین حجم نمونه، جهت تکمیل پرسشنامه در 5 روستا که به سه دسته روستاهای با جاذبه تاریخی، مذهبی و طبیعی طبقه بندی شده و به صورت تصادفی توزیع گردیدند. و دیگری انتخاب کارشناسان است که به منظور سنجش روایی یا قابلیت اعتبار از نظرات کارشناسان و پژوهشگران صاحب نظر در این زمینه استفاده شدو  قابلیت اعتماد پرسشنامه بر اساس میزان رضایت گردشگران مورد سنجش قرار گرفت که با استفاده از فرمول الفای کرونباخ، با استفاده از 100 پرسشنامه مقدماتی، با 95 درصد مورد تأیید قرار گرفت.
 نتایج و یافته‌ها: نتایج بیانگر بهره برداری حداکثری شهر از منابع روستایی و کمتر تائید کننده وجود روند گسترش وتوسعه در منطقه موردمطالعه است. به طور کلی، تقاضای بالفعل برای گردشگری در منطقه ضعیف است، لذا برنامه ریزی مناسب و اولویت دهی به توسعه گردشگری با استفاده از توانمندی های موجود، می تواند تهدیدها و ضعف های توسعه گردشگری بخش ساردوئیه را برطرف نماید و نهایتاً به عنوان گام مهمی برای توسعه پایدار روستایی این منطقه عمل نماید.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Assessing the consequences of rural ecotourism with emphasis on economic relations within regional (Case Study: Regional Tourism favorites Sarduieh, Jiroft township)

نویسندگان English

Hossein Ebrahimzadeh Asmin 1
Amir Hossein Ghanbari 2
Sirous Ghanbari 3
1 Associate Professor of,Urban and regional planning,Department of Social Science,Faculty of Literature and Humanities,University of Sistan and Baluchestan,Zahedan,Iran.
2 MSc of Urban Planning, Faculty of Architecture and Building city, Yazd University, Yazd, Iran.
3 Associate Professor of Geography and Rural Planning, Faculty of Geography and Environmental Planning, University of Sistan and Baluchestan, Zahedan, Iran
چکیده English

Background and Objective: Tourism is one of the main ways of developing regions in diversifying the national and regional economy, and in many countries, investment in this industry and its related infrastructure is considered a key priority. The aim of this study is to evaluate the consequences of rural ecotourism with an emphasis on intra-regional economic relations in the villages of the Sardinia region.
Methodology: The research method was descriptive-analytical and survey, so that after conducting library and documentary studies, in accordance with the topic and reviewing the background and literature of the research, the findings were analyzed from two aspects of evaluating the consequences of ecotourism and examining economic relations through a questionnaire consisting of two groups of native people, 90 people, and experts, 10 people, with SPSS22 software. The first group included: villagers (local residents) to determine the sample size, to complete the questionnaire in 5 villages, which were classified into three categories of villages with historical, religious, and natural attractions and distributed randomly. And the other was the selection of experts, who used the opinions of experts and researchers in this field to measure the validity or reliability, and the reliability of the questionnaire was measured based on the level of tourist satisfaction, which was confirmed by using the Cronbach's alpha formula, using 100 preliminary questionnaires, with 95 percent.
Results and Findings: The results indicate the maximum exploitation of rural resources by the city and less confirmation of the existence of a trend of expansion and development in the studied area. In general, the actual demand for tourism in the region is weak, so appropriate planning and prioritization of tourism development using existing capabilities can eliminate the threats and weaknesses of tourism development in the Sardouia sector and ultimately act as an important step for sustainable rural development in this region.

کلیدواژه‌ها English

Rural ecotourism
Intra-regional relations
Economy tourism
Regional tourism sarduieh
Jiroft township
حاجی زاده، سمیه (1391). «فرا تحلیل مطالعات انجام شده در حوزه توسعه پایدار روستایی با رویکرد گردشگری»، همایش ملی حفاظت و برنامه ریزی محیط زیست،تهران، چاپ اول.
خواجه بهرامی، علیرضا، تلخابی، حمیدرضا، پاشازاده، اصغر (1391). «ارزیابی اثرات گردشگری بر توسعه پایدارنواحی روستایی»، همایش ملی گردشگری و طبیعت گردی ایران زمین، همدان،دوره اول.
رحمانی، مریم، ضیایی، محمود (1388). «اثرات اجتماعی گردشگری»، سالنامه علم گردشگری، تهران،شماره 3، صفحات 647-665.
رستمی، فرحناز، زارعی، کبری(1390). «گردشگری روستایی، حلقه گمشده توسعه روستایی، «همایش ملی صنایع فرهنگی و نقش آن در توسعه پایدار»، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمانشاه.
رضوانی، محمدرضا ( 1382 ). «تحلیل روند ایجاد و گسترش خانه های دوم در نواحی روستایی شمال تهران»، فصلنامه پژوهش های جغرافیایی ، دوره 35،شماره  45 ، صفحه:59 -74 .
رضوانی، محمد رضا، مرادی، مهرنوش (1391). «امکان سنجی توسعه گردشگری با رویکرد سیستمی در روستاهای حاشیه کویر میقان اراک»، فصلنامه اقتصاد فضا و توسعه روستایی، سال یکم، شماره 2 ، زمستان 1391 ، پیاپی 2، ص 15تا40. http://serd.khu.ac.ir/article                                                                                                          
رکن الدین افتخاری، عبدالرضا، مهدوی، داود (1384). «راهکارهای توسعه گردشگری روستایی با استفاده از مدل SWOT (دهستان لواسان کوچک)»، فصلنامه مدرس علوم انسانی، دوره 10، شماره2، تابستان 1385.
رهنمایی، محمدتقی (1378). «توان های محیطی ایران»، انتشارات وزارت مسکن و شهرسازی، تهران.
زمانی فراهانی، حمیرا (1390). «صنعت گردشگری و خدمات مسافرتی»، انتشارات زهد، چاپ اول، تهران.
شیعه، اسماعیل (1386). «مقدمه ای بر مبانی برنامه ریزی شهری»، انتشارات دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران.
عبدالهی پور حقیقی، ابوالفضل ، سالاری سردری، فرضعلی، بستانی، علیرضا (1391). «ارزیابی نقش گردشگری در توسعه پایدار شهری استبهان با استفاده از تکنیک تحلیلی Swot»، همایش عمران و توسعه پایدار؛ صص 5 و 6 و 7.
غفاری، سید رامین، ترکی هرچگانی، معصومه (1388).« نقش گردشگری در توسعه اجتماعی- اقتصادی مناطق روستایی استان چهارمحال و بختیاری، فصلنامه روستا و توسعه»، سال ۱۲، شماره ۲، تابستان ۱۳۸۸ ، صفحات ۱۱۳-126.
فرید، یدالله(1384).«کاربرد جغرافیا در روش تحقیق شهر و روستا»، دانشگاه تبریز، ویرایش اول، چاپ چهارم.
فتوحی،صمد،تقی زاده،زهراودانارحیمی(1391).«ارزیابی توانمندی های ژئومورفوتوریسمی منطقه بیستون با روش پرالونگ»،نشریه پژوهشات علوم جغرافیایی،دوره12،ش.26،صص46-23.
http://jgs.khu.ac.ir/article-1-662                                                                                                    
قدمی، مصطفی، علیقلی زاده فیروزجایی، ناصر، بردی آنامراد نژاد، رحیم (1389). «بررسی نقش گردشگری در تغییرات کاربری اراضی مقصد نمونه مورد مطالعه: بخش مرکزی شهرستان نوشهر»، مطالعات و پژوهشهای شهری و منطقه ای، سال اول، شماره سوم، صص42-21.
قدیری معصوم، مجتبی، باغیانی، حمیدرضا، نورانی، حمیده (1391). "نقش گردشگری روستایی در روابط شهر و روستا در شهرستان طالقان،" مجله علمی تخصصی برنامه ریزی فضایی»، سال دوم، شماره اول، (پیاپی 5).
Doi:20.1001.1.22287485.1391.2.1.2.2                                                                                            
قنبری،سیروس،دهقان،محمدحسین،میرکی اناری،حسین(1394)،" ارزیابی عوامل مؤثر بر توسعه کارآفرینی در گردشگری روستایی"،فصلنامه مطالعات مدیریت گردشگری،دوره 10، شماره 32، ص. 16.
Doi:20.1001.1.23223294.1394.10.32.1.4                                                                                                                                                                                                          
لاندبرگ، دونالد. ای(۱۳90). «اقتصاد گردشگر»، ترجمة، محمدرضا فروتن،تهران، چاپ و نشر بازرگانی.
لی، جان (1378). «گردشگری و توسعه در جهان سوم»،ترجمه عبدالرضا رکن الدین افتخاری و دیگران، تهران، شرکت چاپ و نشر بازرگانی.
لینچ، کنت (2005). «روابط متقابل شهر و روستا در کشورهای در حال توسعه»، ترجمه(محمدرضا رضوانی و داود شیخی)، تهران انتشارات پیام، چاپ اول زمستان 1386.
مجنونیان، هنریک(1391). "راهنمایی آماده‌سازی پارک ملی و مناطق حفاظت شده برای توریسم»، انتشارت اتحادیه جهانی حفاظت محیط زیست.
محمدی ده چشمه، مصطفی، زنگی آبادی، علی (1390). «امکان سنجی پتانسیل های اکوتوریستی استان چهارمحال وبختیاری»، فصلنامه محیط شناسی، شماره 47.
Arslan, Ozcan, Ismail Deha,.2012. "A SWOT analysis for successful bridge team organization and safer marine operations". Process Safety Progress. Volume. 21–28. DOI:10.1002/prs.10209
Compel, L.M,. 2011."Ecotourism in rural developing communities", Canada: University of Western Ontaria.Doi: PII: S0160-7383(99)00005-5
Gthinji, M.wangi, Wanjiku,. 2012. "An evaluation of the use of eco labeling Within the Ecotourism Sector", University of East Anglia.
Leiper, Neil,. 2012. "A conceptual analysis of tourism–supported employment which reduces the incidence of exaggerated, misleading statistics about jobs". Tourism Management.P:3365. Vol. 20, No. 5. https://doi.org/10.1016/S0261-5177(99)00029-1
Macintosh, W. Robert, Charles R. Golden, 2009. "Tourism Principles, Practices, Philosophies", United States of American, John Wiley & Sons, In;
Thampi, Santosh, p,. 2012. "Ecotourism in Keral India: Lesson from Eco Development Project in Periyar Tiger Reserve", No 13.
UNWTO,. 2011. "Tourism Highlights, 2007. Edition", Available in www.unwto.com.

  • تاریخ دریافت 14 اردیبهشت 1404
  • تاریخ بازنگری 12 تیر 1404
  • تاریخ پذیرش 13 مرداد 1404
  • تاریخ اولین انتشار 14 مرداد 1404
  • تاریخ انتشار 01 خرداد 1405