تبیین رابطه توسعه گردشگری و ارتقای حس تعلق به مکان؛ در بافت های تاریخی (مورد مطالعه: شهر سیرجان)

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد سیرجان

2 دانشگاه آزاد اسلامی واحد سیرجان

چکیده
مقدمه: پژوهش حاضر با هدف تبیین رابطه بین توسعه گردشگری و ارتقای حس تعلق به مکان در بافت تاریخی شهر سیرجان انجام شده است. با توجه به اهمیت نقش گردشگری در پویایی فضاهای تاریخی و فرهنگی، بررسی تأثیر آن بر احساس تعلق ساکنان و کسبه نسبت به محیط زندگی خود، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این مطالعه تلاش دارد با تحلیل علمی و تجربی، چگونگی اثرگذاری توسعه گردشگری بر پایداری اجتماعی و فرهنگی در بافت تاریخی سیرجان را روشن سازد.
داده و روش: روش تحقیق مبتنی بر تحلیل مسیر و مدل‌سازی معادلات ساختاری (SEM) بوده و داده‌ها با بهره‌گیری از نرم‌افزارهای SPSS و AMOS تحلیل شده‌اند. جامعه آماری شامل دو گروه اصلی بوده است: اهالی و کسبه ساکن در بافت تاریخی سیرجان و کارشناسان دانشگاهی و حرفه‌ای در حوزه گردشگری و میراث فرهنگی گردآوری داده‌ها از طریق پرسشنامه‌ای با ۴۸ سؤال انجام شده است که ابعاد مختلف توسعه گردشگری و حس تعلق به مکان را مورد سنجش قرار داده است.یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان می‌دهد توسعه گردشگری تأثیر معنادار و مثبتی بر تقویت حس تعلق به مکان در بافت تاریخی سیرجان دارد. بین ابعاد مختلف حس تعلق به مکان (مانند دلبستگی عاطفی، هویت مکانی و وابستگی عملکردی) و شاخص‌های توسعه گردشگری ارتباط آماری معناداری مشاهده شده است. همچنین، مشارکت فعال جامعه محلی به عنوان یکی از عوامل کلیدی و تأثیرگذار در روند توسعه گردشگری شناسایی شده است. در نهایت، ساختار روابط میان متغیرهای پژوهش در قالب یک مدل ساختاری جامع ترسیم گردیده است.نتیجه‌گیری: یافته‌های تحقیق بیانگر آن است که توسعه گردشگری می‌تواند به عنوان محرکی برای ارتقای حس تعلق به مکان و پایداری فرهنگی در بافت‌های تاریخی عمل کند. بر این اساس، پیشنهاد می‌شود تقویت مشارکت جامعه محلی، بهبود زیرساخت‌های گردشگری وتوسعه بازاریابی مقصد با تأکید بر هویت تاریخی و فرهنگی سیرجان در اولویت برنامه‌های مدیریتی و سیاست‌گذاری شهری قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله English

Explaining the relationship between tourism development and promoting a sense of belonging to a place; in historical contexts (Case study: Sirjan city)

نویسندگان English

NEDA GHORABA 1
OMID ABYAR 2
1 Assistant Professor, Islamic Azad University, Sirjan Branch
2 Islamic Azad University, Sirjan Branch
چکیده English

Introduction: This study aims to explain the relationship between tourism development and the enhancement of place attachment within the historical fabric of Sirjan. Given the crucial role of tourism in revitalizing historical and cultural spaces, examining its impact on the sense of belonging among residents and local business owners holds particular significance. The research seeks to scientifically and empirically analyze how tourism development influences social and cultural sustainability in Sirjan’s historic district.Data and Method: The research employed path analysis and structural equation modeling (SEM), using SPSS and AMOS software for data analysis. The statistical population consisted of two main groups: (1) residents and business owners in Saran's historical area, and (2) academic and professional experts in tourism and cultural heritage. Data were collected through a 48-item questionnaire designed to measure various dimensions of tourism development and place attachment.
Results: The results indicate that tourism development has a significant and positive impact on strengthening place attachment in Sirjan’s historical fabric. A statistically significant relationship was observed between different dimensions of place attachment (such as emotional bonding, place identity, and functional dependence) and tourism development indicators. Furthermore, active participation of the local community was identified as a key factor influencing the process of tourism development. Finally, the structural relationships among the study variables were represented in a comprehensive structural model.

کلیدواژه‌ها English

"Local community participation"
"Tourism services"
"Sense of place"
"Tourism development"
"Historical fabric of Sirjan"

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 29 مهر 1405

  • تاریخ دریافت 16 دی 1404
  • تاریخ بازنگری 28 اسفند 1404
  • تاریخ پذیرش 26 مهر 1405
  • تاریخ اولین انتشار 29 مهر 1405
  • تاریخ انتشار 29 مهر 1405